Mali Müşavir Olmak Nedir, SMMM ve YMM Kimdir ?

Mali Müşavir Olmak Nedir, Kimdir Mali Müşavir?

Staja Giriş Sınavını kazanmış, stajını bitirip Yeterlilik Sınavında başarılı olmuş ve sonrasında kendisine danışmanlık yetkisi verilmiş belgeli muhasebeciye Mali Müşavir denir.

Mali müşavir olmak nasıl bir şeydir? Mali muhasebeciler kimlerdir, ne iş yaparlar, mali müşavir olmak için hangi bölüm okunmalı, mali müşavir sınav soruları hangi konulardan gelir, mali müşavir sınav soruları zor mudur, ne kadar kazanırlar ve daha fazlasını anlatmaya çalışacağım bu makalemde sevgili arkadaşlar. Muhasebeci olmak ile ilgili yazmıştım, muhasebecinin belgeli türünden bahsedeceğim şimdi de.

Bu yazıya başlamadan önce Nasıl Muhasebeci Olunur isimli makalemi inceleyebilirsiniz.

Hadi bakalım,

Mali Müşavir Ne Demektir ?

Ben teknik tanımlardan pek hoşlanmam, nasıl biliyorsam öyle anlatırım. Tüm makalelerimde öyledir, bu şekilde de devam edeceğimden emin olabilirsiniz :).

Mali demek para ile ilgili demektir. Müşavir de danışmanın eş anlamlısıdır. Tümevarım yaparsak da mali müşavir akçeli işlerde fikir alacağınız, soru soracağınız kişidir. Bana kalırsa bir konuda derinlemesine bilgi ve tecrübeye sahip kişi konusunda müşavirdir. Para pul, muhasebe, raporlama, vergi işleri uzmanlığı ise, o kişi mali müşavirdir. Tabi ki sadece bana göre. Kanunlara göre mali müşavir olmak için belgeli olmak gerekiyor. Biraz zaman alıcı şeyler, bu belge işleri filan.

Mali müşavirler ikamet ettikleri bölgenin muhasebe odalarına ve TÜRMOB’a kayıtlıdırlar. TÜRMOB Nedir? adındaki yazımda TÜRMOB hakkında bilgiler bulabilirsiniz.

Kursa ulaşmak için tıklayınız

Mali Müşavirlik Türleri Nelerdir ?

Mali müşavirlik iki tiptir:

  1. Serbest Muhasebeci Mali Müşavir (SMMM)
  2. Yeminli Mali Müşavir (YMM)

Aslında bu iki grup belgeli meslek mensubunun haricinde Serbest Muhasebeci (SM) arkadaşlar da vardı eskiden. Yeni yasa ile birlikte Serbest Muhasebecilik kaldırılmıştır.

Serbest Muhasebeci Mali Müşavir, SMMM Ne İş Yapar?

Bir SMMM aşağıda bahsi geçen işleri yapar:


  • Defter tutmak : Defter tutmak demek nedir önce onu açıklayım. Bu tanım, bir işletmenin muhasebe işlerini kaydetmektir. Muhasebe defterini işletmenin kendi muhasebecisi tutabileceği gibi, muhasebe büroları aracılığıyla dışarıdan da tutulabilir. Muhasebe büroları nasıl açılır, o başka güne kısmetse.
  • Mali tabloları hazırlamak : Temel mali tablolar, bilanço ve gelir tablosudur. Önceki makalemde basit bilanço anlatımı ve uygulaması yapmıştım, bilanço hakkında fikir sahibi olmak isteyen okuyabilir. Temel mali tablolar haricinde yardımcı finansal (mali) tablolar da mevcuttur. İşte sayın serbest muhasebeci mali müşavir arkadaşlarımız bu tabloları da hazırlar.
  • Beyannameleri hazırlamak ve onaylamak : İşletmenin beyan etmek zorunda olduğu tüm beyannameleri (KDV, muhtasar, kurumlar vergisi vs.) hazırlar ve imzalar (artık elektronik olarak). Bordro hizmeti veriyorsa SGK beyanlarını da halleder. Eline yapışacak değil 🙂
  • Teknik destek: Firmanın muhasebe sisteminin alt yapısını kurar. Hesap planlarını, muhasebe programı raporlarını vs. organize eder.
  • Denetim : Talep edilirse veya icap ederse firmalara denetim hizmeti verebilir. Kolay iş değildir aslında ama artık teknoloji ile daha rahat oluyor. Mizanı (hesap planındaki tüm hesapların bakiyelerinin göründüğü, firmanın ham karnesi, kontrolün anahtarı) koy bir taraftan, diğer taraftan versin sonuçları. Abartıyorum elbette :).
  • Tahkim ve bilirkişilik : Anlaşmazlık durumlarında bazen devlet kurumları kendi memurları yerine bilirkişi tabir edilen konunun uzmanına durumu havale eder. Konu ile ilgili detaylı bilgiye buradan ulaşabilirsiniz.
  • Müşavirlik : Yaptığı bir çok şeyin dışında müşavirlik de yapar. Demek ki neymiş? Mali müşavir sadece müşavir değilmiş.

SMMM Nerede Çalışır ?




SMMM yani Serbest Muhasebeci Mali Müşavir iki şekilde çalışır;

  • Bağımsız olarak : Bağımsız serbest muhasebeci mali müşavir olmak demek kendi işinin patronu olmak demektir. Yani, özel bir şirkette bordrolu olarak çalışmadan, serbest meslek erbabı olarak mali müşavirlik yapmak anlamına gelir. Bağımsız SMMM olarak faaliyet gösterebilmek için kendi muhasebe büronuzun olması gerekmektedir. Büro açabilmek için ise mali müşavirin bağlı olduğu odadan (örneğin İSMMMO – İstanbul Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler Odası) büro tescil belgesi alınması şarttır. Birden çok meslek mensubu bir araya gelerek ortak bir ofis açabilirler.
  • Bağımlı olarak : SMMM olmaya hak kazanmış olanlar, kariyerlerini bağımlı olarak sürdürmeyi de tercih edebilirler (benim gibi). Bağımlı, yani özel şirkette çalışan mali müşavirler şirketi dışındaki başka yerlerin mali müşavirliğini yapamazlar, yasaktır. SMMM’nin yaptığı tüm işleri kendi firmasında uygular. Bünyesinde bir SMMM çalıştırmak firma için bazı avantajları beraberinde getirir. Bir tanesi iç kontrol mekanizmasının daha sağlıklı ve etkin uygulanmasıdır.

Davulun sesi uzaktan hoş gelir derler. Bağımsız çalışan “İyi bir şirkette aldıkları maaş kadar kazanabilmek için burada şu kadar defter tutmam gerekiyor. Bunun kirası var, çalışanların giderleri var. Bir sürü değişik adamın ağız kokusunu çekiyorum” diyor. Diğeri ise “Aldığım maaş belli, ne uzuyor ne kısalıyorum. Kendi büromu açsaydım şimdiye kadar dünyalığımı yapmıştım.” diyebiliyor. Ama iyi tarafından bakmak gerekir tabi ki. Mali müşvairlerin seçeneği var, önünde fırsatlar var.

SMMM Olmak İçin Ne Yapmalı, Nasıl SMMM Olunur ?




Serbest muhasebeci mali müşavir olmak için izlenecek yolda bazı şartların yerine getirilmesi gerekmektedir. Ama bence şartlardan daha önce bir konuda motivasyonunuzun olması şart. O da bu mesleği sevmek. O konuda sıkıntı yok diyorsanız ayrıntılara fazla girmeden şartlara genel olarak bakalım:

  • Genel şartlar : Tüm meslek mensuplarının (SM, SMMM ve YMM) taşıması gereken şartlar. T.C. vatandaşı olmak, medeni hakları kullanabilme ehliyeti olması (deli olmamalı örneğin), 5 yıldan fazla hüküm giymemiş olmak (kasıtsız suçlar hariç), memuriyetten kovulmamış olmak diye sayabiliriz kısaca.
  • İşletme, hukuk, iktisat, muhasebe, kamu yönetimi, maliye, siyasal bilimler veya bankacılık bölümlerinden birinden mezun olmak. 4 yıllık olmalı.
  • SMMM stajı giriş sınavını geçip 3 yıl staj yapmak. SMMM Staja Giriş Sınavı Konuları isimli makalemi okuyunuz.
  • Stajın bitiminden sonra SMMM yeterlilik sınavını vermek.

Bunlar tamam olunca ruhsat alınabiliyor. Bütün bu süreç biraz masraflı olabiliyor, bilginize.

SMMM Staja Başlama Sınavı

Sınavın amacı zaten adında mevcut. Bu sınavda başarılı olabilirseniz stajınıza başlamaya hak kazanıyorsunuz. Sınav kolay mıdır? Bence pek fazla zor değil ancak yeterince çalışmadan da kazanılabilecek bir sınav da değil.  Çünkü sınav şıklı yapılıyor ancak çan eğrisi uygulanıyor. Çan eğrisi dediğimiz şey bir hesaplama yöntemidir. Herkesin ortalaması alınıp ona göre soruların puan karşılıkları belirlenir. Yani sınav çok kolaysa soruların puanı azalır diyebiliriz. SMMM staja başlama sınavından en az 60 almak gerekir. Kabaca bir istatistik vermek gerekirse her 5 kişiden 1’i kazanır bu sınavı. SMMM Staja Başlama Sınavı Başvuru makalemi okumanızı öneririm.

2 Bölümden oluşur:

  1. Genel Kültür : Ağırlığı %20’dir. Matematik, Türkçe, Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi derslerine son dönemde İngilizce de eklenmiştir. Meslekteki yabancı dil eksikliğinin önüne geçilmeye çalışılıyor.
  2. Alan Bilgisi : Ağırlığı %80’dir. Muhasebe, Denetim, Ekonomi ve Maliye ile Hukuk derslerinden sorumlu oluyor adaylar.

Tamamen çıkmış seçmece sorulardan oluşan 4 adet online deneme sınavımız mevcuttur. Bundan faydalanmanızı tavsiye ederim.

Sınavı kazandıktan SMMM stajyeri olunuyor.

SMMM Stajı Nasıl Yapılır, SMMM Stajı Ne Kadar Yapılır?

Konu ile ilgili bilgi almak için SMMM Stajı Nerede ve Nasıl Yapılır isimli yazımı okuyabilirsiniz.

SMMM staja başlama sınavını kazanan meslek mensubu adayları stajlarına başlarlar. Staj süresi 3 yıldır.  Staj, aşağıdaki şartlarda yapılır:

  • Bir serbest muhasebeci mali müşavir veya yeminli mali müşavir gözetiminde staj yapmak.
  • Veya bir firmada imza yetkilisi olarak muhasebenin sevk ve idaresinden sorumlu olmak, bu durumda bir meslek mensubunun gözetimine ihtiyaç olmuyor. Ancak bunun önemli bir dezavantajı var. Çünkü gözetiminde olunan meslek mensubu her yıl sonu stajyere puan verir ve bu puan SMMM yeterlilik sınavında ortalamaya dahil edilir. Bu avantajdan mahrum kalınıyor.

Bazı özel durumlar bu 3 senelik staj süresinin içinde sayılmaktadır (kısmen). Örneğin maliyede görev yapmak, öğretim üyeliği, doktora, bazı kurslar vs. gibi.

SMMM Yeterlilik Sınavı Konuları Nelerdir, Ne Zaman Yapılır, Zor Mudur?

Staj bittikten sonra serbest muhasebeci mali müşavir olmak için gerçekten çok önemli bir engel kalıyor: SMMM Yeterlilik Sınavı. Doğruyu söylemek gerekirse biraz zor bir sınav, şıklı değil. Bildiğiniz klasik sınav.

SMMM yeterlilik sınavı yılda 3 kez yapılır; Mart, Temmuz ve Kasım aylarında. Toplam 2 gün boyunca (Cumartesi ve Pazar – sabah ve öğleden sonra olmak üzere tüm gün) 8 dersten sınava girmek gerekiyor. Bu derslerin her birinden en az 50 alıp, toplam ortalamanın da en az 60 olması gerekiyor. Yukarıda bir etkenden daha bahsetmiştim, gözetiminde staj yapılan mali müşavirin verdiği puandan… İşte mali müşavirin verdiği o puan da ortalamaya katılıyor.

SMMM yeterlilik sınav konuları nelerdir:


  1. Finansal Muhasebe
  2. Maliyet Muhasebesi
  3. Muhasebe Denetimi
  4. Finansal Tabloların Analizi
  5. Meslek Hukuku
  6. Vergi Hukuku
  7. Genel Hukuk
  8. Sermaye Piyasası Mevzuatı. Bu ders yeni geldi ve işler biraz daha zorlaştı.

SMMM Yeterlilik Sınavı Konuları Nelerdir yazımı da okuyabilirsiniz.

Bu derslerden birinden veya birkaçından başarısız olduk diyelim, ne oluyor o zaman? Böyle bir durumda sadece başarısız olunan derslerden tekrar sınava giriliyor, diğerlerinden değil. Ortalama yükseltmek istiyorsanız başarılı olduğunuza da girebilirsiniz. Toplam 2 sene boyunca hakkınızı kaybetmiyorsunuz. 2 sene dolduktan sonra halen başarısız olduğunuz ders varsa maalesef sil baştan 🙁

mali müşavirler ne kadar kazanır

Yeminli Mali Müşavir, YMM Ne İş Yapar

Yukarıda SMMM’lerin ne işler yaptığını yazmıştık. Şimdi ise o yazdıklarımızdan bir tanesini çıkarıp yerine başka bir tane ekleyeceğiz:

  • Defter Tutmak : Yeminli mali müşavirlerin defter tutması yasaktır. Nedeni az aşağıda olacak.
  • Diğer : Defter tutmak hariç, serbest muhasebeci mali müşavirlerin yaptığı işleri yaparlar.
  • Tam Tasdik : Öncelikle tam tasdik nedir onu açıklayayım. Tam tasdik bir firmanın muhasebe kayıtlarının, bu kayıtların kaynağı olan belgelerin, mali tablolarının ve beyannamelerinin kanunlara ve muhasebe ilkelerine uygunluğunu denetlemek ve onaylamaktır. Bu yetkiyi kendilerine devlet vermiştir. Bu denetlemelerini kamu idaresi adına yapar ve kamu idaresi de sanki kendisi bu incelemeyi yapmış gibi görür. Bu görevlerini layığı ile yapacaklarına dair yemin ederler ve “Yeminli” Mali Müşavir olurlar (tabi ki sırf yemin değil olay). Hal böyleyken devlet adına defterlerini denetlediği firmanın defterini de tutmamaları gerekir.

YMM Tam Tasdik Sözleşmesinin Faydaları

Yeminli mali müşavir, yukarıda belirttiğimiz üzere tam tasdik işleri yapar ve bu tam tasdik işlerini mükellefleri ile yapılan sözleşmelere istinaden icra eder. YMM ile tam tasdik sözleşmesi olan mükelleflerin bazı avantajları vardır. Bunlar:

  • Vergi İncelemesi : Yeminli mali müşavirler, tam tasdikleri vergi dairesi adına yaparlar. Bu yüzden tasdik edilmiş beyanname ve mali tablolar sanki vergi inceleme memurları tarafından incelenmiş olarak varsayılırlar. Bu ne demektir? Olağanüstü bir durum olmadıkça bu firmalara vergi incelemesi gelme olasılığı çok düşük demektir.
  • Diğer : Vergi iadesi veya yatırım indirimi gibi konularda mükellefe bazı kolaylıklar da sağlar.

Bunların hepsini bir kenara bırakalım. Gerçekten iyi bir YMM firması ile çalışıyorsanız adam akıllı danışmanlık ve denetim hizmeti alırsınız. Kaliteli işletmelere de bu yakışır.

YMM Nerede Çalışır ?

Yeminli mali müşavirler devlet adına da hareket ettikleri için bir işyerine bağımlı olarak çalışamazlar. Bu sebeple kendi bürolarında iş yaparlar. Bunun haricinde Türkiye’de faaliyet gösteren küresel denetim firmaları vardır ve 4 tanesi çok ünlüdür. Bunlar; KPMG, E&Y, PWC ve Deloitte’dur. Bunlara 4 büyükler denir (başka bir çağrışım yaptığına eminim). Bazı yeminli mali müşavirler ise bu firmalar ile ortak iş yaparlar. Bu firmalar ile partner (ortak) sıfatı ile çalışırlar.

YMM Olmak İçin Ne Yapmalı, Nasıl YMM Olunur ?

Yeminli mali müşavir olmak için izlenecek yolda aşağıdaki şartların oluşması gerekir:

  • 10 yıllık SMMM olmak : Buradan anladığımız şu olmalı. Ne kadar yetenekli olursanız olun YMM olabilmek için meslekte iyice pişip olgunlaşmak gerekiyor.
  • YMM sınavını kazanmak : Ben hiç girmedim ama çok zor bir sınav olduğu söyleniyor. Kulağa normal geliyor.
  • Yemin : Yukarıda bahsettiğin yemini etmesi gerekiyor sınavı kazandıktan sonra. Tek ama uzun bir cümle ile kanunlara ve ahlaka uygun hareket edileceği sözü veriliyor.

Yeminli Mali Müşavir Olmak için Yeterlilik Sınavı

Yeminli mali müşavir olmak için YMMM yeterlilik sınavından başarılı olmak gerekiyor. Bu sınav SMMM yeterlilik sınavı gibi yılda 3 kez, Mart, Temmuz ve Kasım aylarında yapılır. Sınavlarda başarılı olmak için her bir dersten en az 50 alıp ortalamanın en az 65 olması gerekmektedir.

Sınav Konuları:

  1. İleri Düzeyde Finansal Muhasebe
  2. Yönetim Muhasebesi
  3. Finansal Yönetim
  4. Vergi Tekniği
  5. Revizyon
  6. Denetim, Raporlama ve Meslek Hukuku
  7. Gelir Üzerinden Alınan Vergiler
  8. Servet ve Harcama Üzerinden Alınan Vergiler
  9. Sermaye Piyasası Mevzuatı
  10. Dış Ticaret ve Kambiyo Mevzuatı

Herhangi bir dersten başarısız olanlar, 2 yıl içinde 3 kez daha başarısız oldukları dersin sınavına tekrardan girebilirler.

Mali Müşavir Ne Kadar  Kazanır ?




En fazla merak edilen konu bu olmalı sanırım. Serbest muhasebeci mali müşavirler ne kadar kazanır ve yeminli mali müşavirlerin kazancı nedir? Muhasebeciler ile ilgili kazancı yazmıştım. İş mali müşavirliğe geldiğinde doğal olarak kazançlarda yukarıya doğru bir hareket görüyoruz. Şöyle diyebiliriz:

Bağlı bir serbest muhasebeci mali müşavir (SMMM) diğer muhasebecilere göre daha iyi kazanır: 1,5 – 2 katı kadar. Bağımsız çalışmaya kıyasla risk almamış olur. Daha iyi bir kariyer için özgeçmişine SMMM yazmıştır.

Bağımsız çalışan bir SMMM, portföyüne ve işindeki başarısına göre en kötü ihtimalle bağımlı bir SMMM kadar kazanır. En iyi ihtimalle diye bir şey diyemiyorum, çünkü ucu açık. Gayet varlıklı bir hayat sürebilir.

Bir yeminli mali müşavir (YMM)in kazancını söylemek kolay değil, nereden bilelim. Ama şunu söyleyebilirim. Kendileri en çok kazanan meslek gruplarından biridir. Ay sonunu zor getiren YMM ancak şaka olabilir 🙂

 

SİZ HANGİSİNİ SEÇERDİNİZ?

Bağımsız veya bağımlı SMMM?

Mali Müşavir Olmak Nedir, SMMM ve YMM Kimdir ?
4.5 (90.98%) 51 votes
MuhaSebep'i tanıtmama yardımcı olmanızı rica ederim.
X
Yeni Sosyal Paylaşım

    Paylaşmak, en güzel teşekkürdür.

    Begendim
    Begendim
    YOUTUBE
    Begendim